Στον Μεσαίωνα, η επιστήμη είχε το δήμιο της, το 2008 έχει τον εισαγγελέα της, αναρωτιέμαι για το μέγεθος της κατεύθυνσης και της χειραγώγησης της κοινής γνώμης από τον όποιον κατέχει δημόσιο λόγο, στο όνομα ότι πληροφορεί και ενημερώνει τους πολίτες για ότι συμβαίνει. Όταν ένας επιστήμονας καλείται να εξηγήσει ή να σχολιάσει ένα θέμα πάνω στο αντικείμενό του, η ελευθερία του λόγου και η επιστημονική προσέγγιση έρχονται αντιμέτωπες με μια νοοτροπία απλοϊκότητας και του «μέσου πολίτη, που δεν τον καταλαβαίνει», για να αναλάβουν οι διαμεσολαβητές. Αν κάποια επιστήμη είχε εξαντλήσει το αντικείμενο της αυτομάτως δεν θα ήτανε επιστήμη, θα υπήρχε μόνο ως ιστορική αναφορά. Αν φοβόμαστε τις έρευνες των επιστημόνων και τα νέα δεδομένα που μπορεί να προκύψουν, ας αποφασίσουμε ως χώρα να καταργήσουμε όλες τις επιστήμες, να επαναπαυθούμε στην άγνοιά μας και να μιλάμε για θεομηνίες, μοίρες και πεπρωμένα.
Η επιστημονική μου γνώση δεν μου επιτρέπει να πω, πως στην Ελλάδα δεν υπάρχει πιθανότητα να γίνει σεισμός της τάξης των 7 ρίχτερ, όπως δεν μου επιτρέπει να πω, γιατί δεν γνωρίζω πότε και που θα γίνει. Αν με τόσους σεισμούς που έχουμε ζήσει δεν θέλουμε ακόμη να αποδεχθούμε πως ζούμε σε μια σεισμογενή χώρα, είναι πιο δύσκολο να αποδεχθούμε και την επιστημονική εξήγηση για την κίνηση των λιθοσφαιρικών πλακών και μας βολεύει να περιμένουμε να εκτονωθεί και η ενέργεια στα όρια των λιθοσφαιρικών πλακών, όπως δηλώσανε κάποιοι.
Αντί, να καλούμε τον εισαγγελέα να βρει την ψευδή είδηση και ποιος την διέσπειρε, είναι πιο λογικό να εφαρμόσουμε όλα τα θεσμοθετημένα με νόμους μέτρα πρόληψης για προστασία από τους σεισμούς και κάθε άλλο ενδεχόμενο κίνδυνο. Πανικός με την γρίπη των πτηνών, πανικός με τις πυρκαγιές, πανικός με τους σεισμούς, μήπως ο πανικός των πολιτών οφείλεται στο ότι δεν εμπιστεύονται τους αρμόδιους φορείς γιατί πάντα ψάχνουμε ευθύνες εκ’ των υστέρων που δεν αποδίδονται σε κανέναν και απλά θρηνούμε θύματα;
Πρέπει επίσης να γίνει κατανοητό, πως κάθε επιστημονική άποψη διατυπώνεται με ακριβολογία στο σύνολό της, ακόμη κι όταν η ακριβολογία αυτή απαιτεί να μη προσδιοριστούν με ακρίβεια κάποιες από τις παραμέτρους.
Μην ψάχνεται την είδηση πίσω από επιστημονικές δηλώσεις, δεν είναι πολιτικές δηλώσεις, δεν έχουν κριτήριο να δυσαρεστήσουν ή να ευχαριστήσουν τους πολίτες, δεν είναι έμμεσες δηλώσεις, ισχύουν μόνο όπως διατυπώνονται από τον επιστήμονα και αρκεί η προσθήκη ή αφαίρεση μιας λέξης τους για να ακυρώσει την επιστημονικότητά τους. Τουλάχιστον οι επιστήμονες, ακόμη κι οι φοιτητές του πρώτου έτους, όποιου τμήματος αυτό το γνωρίζουν, δεν περνάνε τα μαθήματά τους με μια κεντρική ιδέα.
Δευτέρα, 03 Μαρτίου 2008
Εγγραφή σε:
Σχόλια ανάρτησης (Atom)
6 σχόλια:
Γειά σας και πάλι. Αρχίζω, λέγοντας οτι μου είναι εντελώς αποκρουστικό να υπάρχουν συμφέροντα στο χώρο της οποιαδήποτε επιστήμης. Αν είναι δυνατόν δηλαδή.
Βλέπω επιστήμονες να κατηγορεί ο ενας τον άλλο και χίλια δυο.
Αυτό απομακρύνει και τον απλό πολίτη. Σκέφτεται "ε τους μαλάκες. Μας δουλεύουν και αυτοί σα τους πολιτικούς". Πόσο μάλλον ενα φοιτητή.
Καλώς η κακώς όμως, έτσι είναι η χώρα στην οποία ζούμε.
Δεν εχω τις γνώσεις που έχετε φυσικά. Αλλα δεδομένων των συνθηκών και έχοντας κατανοήσει ενα μέρος αυτών που διαβάζω, καταλαβαίνω οτι όσο αυξάνεται η γνώση, τόσο μεγαλύτερα γίνονται και τα προβλήματα που καλούμαστε να λύσουμε.
Τα περι εισαγγελέων στην υπόθεση δε μου φαίνονται περίεργα. Στη χώρα των περίεργων ζούμε εξάλλου.
Η Επιστήμη, η έρευνα είναι αυτές που είναι. Δε γίνονται να αλλάξουν επειδή ο κόσμος θα φοβηθεί, θα τρομοκρατηθεί κτλ. Και δε θα καθορίσει ενας εισαγγελέας τι θα πεί ενας επιστήμονας και τι δε θα πεί. Αν είναι δυνατόν..
Μιλάμε για τη γή, εναν ζωντανό πλανήτη. Δε ξέρω αν είναι σωστό αυτό που σκέφτομαι, αλλα δε πιστεύω με τίποτα οτι η επιστήμη θα λύσει ποτέ ολα τα προβλήματα.
Δε πιστεύω επίσης οτι θα μπορέσουμε να προβλέψουμε τα πάντα σωστά. Δε ξέρουμε, δεν είναι δυνατόν να διανοηθούμε τι γίνεται και τι μπορεί να γίνει στο εσωτερικό του πλανήτη. Μου είναι αδιανόητο να προβλέψουμε τόσες παραμέτρους, να κατανοήσουμε τόσο πολύπλοκα συστήματα.
Υπάρχει πάντα και ο παράγοντας τύχη μέσα σε ολα καθώς και ο παράγοντας της αβεβαιότητας. Δε γίνεται να τα γνωρίζουμε ολα ρε παιδί μου.
Στην τύχη (αυτό το οποίο δε γνωρίζουμε ακόμα δηλαδή κατ εμέ) δίνω μεγάλη σημασία κάποιες φορές.
Ήμουν π.χ. στη σπηλαιολογία. Εκει που κατεβαίναμε το Χάος στο Λαύριο ρωτάω εναν εκπαιδευτή "και αν γίνει κάτι και σπάσει το σχοινί, τι γίνεται ? Πως θα είμαι σίγουρος ωστε να προσέχω ?"
Και μου είπε "Υπάρχουν πράγματα στη ζωή που δε μπορείς ποτέ να είσαι σίγουρος. Π.χ. πετάς με αεροπλάνο για Θεσσαλονίκη. Και εκείνη τη στιγμή χτυπάει ενας κεραυνός. Δε γίνεται να το ξέρεις. Είναι να μη σου τύχει. Εσυ παίρνεις ολες τις προφυλάξεις, διαβάζεις για να έχεις τη γνώση. Απο εκεί και πέρα δε μπορείς να είσαι σίγουρος για τίποτα".
Κάπως έτσι το σκέφτομαι. Αν είναι λάθος η σωστό αντικειμενικά, δε το ξέρω. Πάντως ασπάζομαι αυτή τη λογική.
Καλό μήνα έστω και αργοπορημένα..
Καλησπέρα σας,
Θα ήθελα, πρωταρχικά, να χαιρετίσω την προσπάθειά σας για ενημέρωση γύρω από τη σεισμική δραστηριότητα στον ελλαδικό χώρο. Πιστεύω ότι είναι τουλάχιστον ωφέλιμη, αν όχι απαραίτητη, η δημοσιοποίηση επιστημονικών θέσεων ακόμα και σε εκλαϊκευμένη γλώσσα ώστε, κάποια στιγμή, να μπορέσουμε να ξεφύγουμε από τη δημοσιογραφική νοοτροπία ("τα ξέρω όλα") και να αποκτήσουμε μία πλήρης και τεκμηριωμένη ενημέρωση. Η προσωπική μου άποψη είναι ότι το δημοσιοργαφικό κατεστημένο είναι δύσκολο να ηττηθεί αλλά ελπίζω ότι, τουλάχιστον, κάποια στιγμή θα παραγκωνιστεί κυρίως λόγω της άνθησης του διαδικτύου (πλέον πολλοί είναι αυτοί που ενημερώνονται μέσω ιστοσελίδων, με το ποσοστό να αυξάνει ραγδαία).
Το τελευταίο μήνα υπήρξε μία παραφιλολογία γύρω από την πιθανή έκβαση μιας σεισμικής δραστηριότητας στο λεκανοπέδιο Αττικής, χωρίς βέβαια να είμαι ένας επιμελής ακροατής/τηλεθεατής/"μάρτυρας" των πεπραγμένων. Συνέπεια, αυτής της κατάστασης ήταν η εκδήλωση "ενδιαφέροντος" από τα ΜΜΕ με αντίστοιχες συζητήσεις σε δελτία ειδήσεων και τηλ. εκπομπές, όπως συνηθίζεται άλλωστε. Για τον γραπτό τύπο, δεν μπορώ να εκφέρω άποψη καθότι δεν είμαι θανατικός αναγνώστης, αν και άκουσα ότι το θέμα προέκυψε από μία εφημερίδα. Αυτό, όμως, που μπόρεσα να διακρίνω ως συμπέρασμα ήταν η σύμφωνη άποψη των επιστημόνων για την αδυναμία πρόγνωσης μιας σεισμικής δραστηριότητας (τόπο, χρόνο, μέγεθος κτλ.).
Αυτό που θα ήθελα λοιπόν να ξεκαθαρίσω είναι για ποιό λόγο οι επιστήμονες είναι βέβαιοι ότι δεν υπάρχει στη φύση μηχανισμός πρόγνωσης μιας σεισμικής ακολουθίας. Με άλλα λόγια, πως είναι σίγουρη η επιστημονική κοινότητα για την μη ύπαρξη ενός φυσικού τρόπου προειδοποίησης; Στηρίζεται αυτό σε συγκεκριμένες φυσικές διεργασίες, πλήρως και επιστημονικά τεκμηριωμένες, ώστε να αποφαίνεται με βεβαιότητα η αδυναμία ανάπτυξης ενός τέτοιου μηχανισμού; Και αν όντως αυτές είναι οι συνθήκες, οι προσπάθειες άλλων επιστημόνων (αναφέρομαι στο ΒΑΝ) δεν δημιουργούν ενδείξεις για το αντίθετο; Δηλαδή, ότι ίσως να υπάρχει κάτι, αλλά ακόμα δεν έχουμε τη διακριτική ικανότητα να το ανακαλύψουμε; Σας θυμίζω ότι στο παρελθόν υπάρχουν καταγεγραμμένα φαινόμενα, η συνεχή μελέτη των οποίων οδήγησε στην ανάπτυξη μιας εντελώς διαφορετικής εικόνας από αυτή που υπήρχε κατά την αρχική τους παρατήρηση.
Φιλικά
Χρήστος Παπαδημητρόπουλος
Αθώο Λααμόγιο: Οι επιστήμονες οφείλουν καθένας με την μεθοδολογία του, ή με την ίδια μεθοδολογία να διατυπώνουν επιστημονικές απόψεις. Η πολιτεία θα πρέπει με τα μέχρι σήμερα δεδομένα της επιστήμης να προσαρμόζεται και να τα αξιοποιεί. Σκέψου, αντίστοιχα τα ογκολογικά νοσήματα, ακόμη και η πρόληψή τους, δεν μπορεί να θεωρηθεί 100% επιτυχής. Η γνώση λύνει προβλήματα η κακή χρήση της όμως, δημιούργει νέα, άγνωστα με μηδαμινή εμπειρία στη διαχείρισή τους, π.χ. πυρηνική ενέργεια στην Χιροσίμα. Δεν ξέρω αν είναι «τύχη» ή κάποια παράμετρος με πολύ μικρή πιθανότητα που δεν της έδωσε κανείς σημασία, αυτό που περιγράφεις. Όσο για το όποιο περιβάλλον μας, πάντα ενυπάρχουν κίνδυνοι, φυσικοί ή τεχνολογικοί, η μείωση τους με τη σωστή διαχείρισή τους το καθιστούν πιο ασφαλές.
Christos Papadimitropoulos Δεν καταλαβαίνω τι ακριβώς εννοείς για το αν υπάρχει στη φύση μηχανισμός προειδοποίησης. Οι επιστήμονες δηλώνουν πως μέχρι σήμερα δεν έχουν ακόμη την δυνατότητα να προσδιορίσουν με ακρίβεια, μέγεθος, χώρο και χρόνο εκδήλωσης ενός σεισμού. Αυτό ενδεχομένως δεν θα ισχύει σε κάποια χρόνια, τουλάχιστον σίγουρα θα έχει γίνει κάποια πρόοδος. Κάθε επιστημονική προσπάθεια συμβάλει στην πρόοδο της επιστήμης. Συνεχώς αναθεωρούμε απόψεις σε όλες τις επιστήμες, κάθε τι ισχύει μέχρι τη στιγμή της δημοσίευσής του, μπορεί να διαψευσθεί, να τροποποιηθεί ή να επιβεβαιωθεί από μια άλλη επιστημονική έρευνα και δημοσίευση. Η επιστημονική έρευνα είναι πάντα διαδικασία σε εξέλιξη.
Καλημέρα σας,
Θα διαφωνίσω μαζί σας καθώς αυτό που επικρατεί μέχρι στιγμής δεν είναι η αδυναμία πρόγνωσης αλλά η θέση ότι δεν υπάρχει μέθοδος και ούτε μπορεί να υπάρξει στο μέλλον. Αυτό τουλάχιστον φαίνεται μέσα από τον τρόπο παρουσίασης του θέματος στα τηλεοπτικά κανάλια. Η ένστασή μου/ερώτημα βρίσκεται λοιπόν σε αυτή την περιοχή και μόνο. Είμαι βέβαιος πως ανάλογο ερευνητικό ενδιαφέρον αναπτύσσεται σε ολόκληρο τον κόσμο με απότερο σκοπό αυτά που και εσείς τονίσατε, δηλαδή τη "δυνατότητα να προσδιορίσουν με ακρίβεια, μέγεθος, χώρο και χρόνο εκδήλωσης ενός σεισμού".
Μέσα από αυτή τη διαδικασία ένα σύνολο από θεωρίες θα γεννηθούν που γρήγορα ίσως καταρρεύσουν ή διορθωθούν τελικά να συγκλίνουν με τα πειραματικά αποτελέσματα. Νομίζω, ότι η απόλυτη θέση για την αδυναμία πρόγνωσης ενός σεισμού απαξιώνει την προσπάθεια αυτών των επιστημόνων και δεν προάγει την επιστήμη.
Αυτά ήθελα να πω. Ελπίζω αυτή τη φορά να ήμουν αρκετά σαφής.
Χρήστος Παπαδημητρόπουλος
ΚΑΛΗ ΑΝΑΣΤΑΣΗ!
Με υγεία και χαρά,
Η Κυρά των Γλάρων
Ανάρτηση Σχολίου